Elke week bespreken we belangrijk nieuws uit de hypotheeksector met een adviseur. Deze week is het woord aan Margreet Modderman van Hypotheekvisie Meppel. De kabinetsplannen om de sociale zekerheid te hervormen, kunnen grote gevolgen hebben voor huiseigenaren. Zo wil het kabinet de duur van de WW verkorten van twee naar één jaar. Ook wordt gekeken naar een verlaging van de WIA-uitkering voor hogere inkomens en ligt er een verhoging van de pensioenleeftijd op tafel. “Het leven is onvoorspelbaar. Ik ga met klanten in gesprek over wat er kan gebeuren als hun inkomen plotseling daalt.”
Een veelbesproken plan is de verkorting van de WW-duur van twee jaar naar één jaar. Voor mensen die hun baan verliezen, betekent dit dat dit vangnet wegvalt als ze binnen één jaar geen werk vinden. Modderman kijkt er met gemengde gevoelens naar. “Aan de ene kant vind ik dat mensen ook een eigen verantwoordelijkheid hebben. In Nederland is voldoende werk en soms moet je misschien werk doen dat je niet direct leuk vindt. Maar als je echt geen baan kunt vinden, is één jaar wel heel kort.” Voor sommige groepen kan dat extra lastig zijn. “Als je 50-plusser bent, is het vaak lastig om snel weer aan de slag te komen. Dan kan een verkorting van de WW ingrijpend zijn. Als je inkomen wegvalt, is het veel moeilijker om je hypotheeklasten te betalen. In het uiterste geval kan het zelfs betekenen dat een woning verkocht moet worden.”
In haar adviesgesprekken wijst Modderman daarom altijd op het belang van een financiële buffer. Volgens haar is dat vaak effectiever dan het afsluiten van aanvullende verzekeringen tegen werkloosheid. “Er zijn wel verzekeringen die uitkeren bij werkloosheid”, zegt ze. “Maar die keren alleen uit zolang je WW ontvangt. Zodra de WW stopt, stopt ook de uitkering van de verzekering. Dan begint het probleem eigenlijk pas.” Haar advies is daarom: zorg voor spaargeld. “Ik zeg altijd: ‘Zet dat geld nu alvast opzij, zodat je een buffer hebt voor onvoorziene situaties’.” Dat is een belangrijke boodschap die Modderman standaard opneemt in haar hypotheekadvies.
Arbeidsongeschiktheid: grotere risico’s
Waar Modderman bij werkloosheid wijst op eigen verantwoordelijkheid, ligt dat volgens haar anders bij arbeidsongeschiktheid. Juist daar ziet ze een groter financieel risico voor huiseigenaren. “Het kabinet wil de WIA-uitkering voor hogere inkomens verlagen door het maximale dagloon te beperken. De uitkering kan daardoor volgens berekeningen van het UWV voor sommige uitkeringsgerechtigden honderden euro’s per maand lager uitvallen.” Modderman adviseert klanten daarom een woonlastenverzekering te overwegen. Dit is een aanvullende verzekering die (een deel van) de maandelijkse hypotheeklasten betaalt bij inkomensdaling door arbeidsongeschiktheid of werkloosheid. Zo kunnen mensen voorkomen dat zij in het uiterste geval hun huis moeten verkopen. “Als je ziek wordt en echt niet meer kunt werken, heb je veel minder mogelijkheden om je inkomen aan te vullen.” Daar komt bij dat de beoordeling van arbeidsongeschiktheid streng kan zijn. “Ik heb situaties meegemaakt waarin mensen ernstig ziek waren, maar vanwege de strenge keuringseisen geen uitkering kregen. Een woonlastenverzekering kan dan extra zekerheid bieden. Zo’n verzekering kijkt niet alleen naar wat het UWV zegt, maar naar de vraag of je je werk echt nog wel kunt doen. Dat maakt een groot verschil.”
Volgens Modderman zijn veel mensen zich onvoldoende bewust van alle regels die voor uitkeringen gelden. Vooral het maximale dagloon speelt daarin een rol. “Veel mensen denken dat ze bij werkloosheid 70 procent van hun laatstverdiende salaris krijgen”, zegt ze. “Maar als je boven het maximale dagloon verdient, krijg je toch 70 procent van dat maximum. Dat verschil kan behoorlijk oplopen.” De regels zijn voor veel consumenten moeilijk te doorgronden. “Daarom is het belangrijk dat we deze onderwerpen met klanten bespreken. Meestal denken zij hier pas over na als het probleem zich voordoet.”
Pensioenleeftijd: veranderende spelregels
Naast de plannen rond WW en WIA ligt mogelijk ook een verhoging van de pensioenleeftijd in het vooruitzicht. Modderman is hier kritisch over. “Ik vind dat de spelregels niet steeds tijdens de wedstrijd moeten veranderen”, zegt ze. “Veel mensen hebben hun financiële planning gebaseerd op de huidige pensioenleeftijd. Als je deze opschuift, zorgt dat voor onzekerheid.” Voor de hypotheek zelf heeft een hogere pensioenleeftijd volgens haar meestal beperkte gevolgen. “Als je langer werkt, heb je meestal ook langer inkomen. Voor de hypotheeklasten hoeft dat niet direct een probleem te zijn.”
Toch benadrukt Modderman dat niet alleen pensioen, maar ook andere veranderingen in de sociale zekerheid te weinig aandacht krijgen bij financiële beslissingen. “Het gaat voor de meeste mensen pas leven als het henzelf raakt of iemand in hun omgeving.” Daar ligt volgens haar ook een belangrijke rol voor hypotheekadviseurs. “Een goed hypotheekadvies gaat niet alleen over rente en looptijd. Het gaat ook over de vraag: wat gebeurt er als je inkomen verandert?” Mijn boodschap aan klanten is: zorg dat je voorbereid bent op onverwachte situaties. Door te sparen, risico’s te bespreken en waar nodig een verzekering af te sluiten. Want uiteindelijk wil je dat mensen ook bij tegenslagen in hun huis kunnen blijven wonen.”
