Opinie

Hoe gaat de hypotheekmarkt er in 2017 uitzien? [deel 2]

23 januari 2017 Leestijd ± 4 minuten 185 views

De redactie van Kop-Munt vraagt een aantal bekende personen uit de hypotheekwereld om hun vooruitblik te geven op de ontwikkelingen in 2017. Nico Stolwijk, Manager Belangenbehartiging bij de Vereniging Eigen Huis, is de vierde deelnemer aan onze ‘kijk op 2017’. Eerder was het eerste deel van het interview te lezen, vandaag deel 2. 

Hoe ziet u het vak van hypotheekadviseur veranderen?
De digitalisering van het hypotheekadvies en het hypotheekproces krijgt steeds meer vorm. De mogelijkheden om zelf via internet een hypotheek te sluiten nemen toe, maar het is nog beperkt in omvang. Ik geloof zelf het meest in een omnichannel aanpak, waarbij de klant kan kiezen uit een combinatie van digitalisering en persoonlijk advies. Je moet er wel in mee als adviseur, anders mis je de boot. En hypotheekadviseurs moeten nu echt werk gaan maken van  het opbouwen van een langdurige klantrelatie in plaats van het binnenhalen van omzet via hit and run. Daar past het proactief benaderen van de klant naadloos in.

Wat verwacht u van de mogelijkheden die consumenten al hebben om hun hypotheek helemaal zelf online af te sluiten?
De mogelijkheden van digitalisering juich ik toe vanwege de kans om sneller en goedkoper een hypotheek af te sluiten. De beperking is dat het vooral geschikt is voor standaard hypotheeksituaties. Huizenkopers hebben ook bevestiging nodig van een mens: heb ik het wel goed gedaan? Het risico is dat je te maken hebt met algoritmes, met kwetsbaarheid van klantdata en privacyvraagstukken. De keuzeomgeving waarin de consument terechtkomt kan heel sturend zijn. Op basis van welke gegevens maak je het klantprofiel? Hoe zijn de keuzes? Hoe zijn de doorrekeningen? Zijn die objectief en goed? Dat is een onzekere factor. Welke partijen kun je als consument hierin vertrouwen?

De huizenmarkt trekt erg aan. Huizenprijzen stijgen, vooral in de stad. Terwijl het leenbedrag juist afneemt. Voor starters wordt het zo wel erg lastig om een huis te kopen. Komt de markt zo niet op slot te zitten?
Dat is zeker een zorgpunt. Een koopwoning is minder toegankelijk voor een starter, zeker als de rente gaat stijgen. De LTV gaat naar 100 procent, waardoor je meer eigen geld moet meenemen. Er zijn nog wel gemeenten waar je een starterslening kunt afsluiten en de schenkingsregeling kan helpen, maar niet voor iedereen, alleen voor ouders met geld. Dat geldt ook voor de familiehypotheek, waarbij een familielid met voldoende middelen de lening privaat regelt. Dat zie je licht toenemen. Het besef is wel ingedaald bij potentiële kopers, dat zij meer eigen geld moeten meenemen. Er is ook niets mis met sparen om een huis te kunnen kopen. Een probleem is wel dat het aanbod er in bepaalde gebieden niet is of niet betaalbaar is.

In 2017 krijgen we een nieuw kabinet. Wat zijn uw wensen?  
Een belangrijk thema is de nieuwe woningnood die dreigt. We zien een verdere groei van het aantal huishoudens. Structureel wordt er al jaren te weinig gebouwd: per jaar zijn er 75.000 à 80.000 huizen nodig, terwijl er maar 50.000 worden gebouwd. Tot 2050 zijn nog een miljoen huizen nodig. Het aantal bouwvergunningen blijft achter; er is te weinig plancapaciteit bij gemeenten. Gemeenten stellen maar mondjesmaat grond ter beschikking. Er is een financiële prikkel vanuit de gemeente om de schaarste niet meteen aan te pakken: als ze de grond nu allemaal op de markt brengen, levert dat minder op dan wanneer ze dat gedoseerder doen. Het gevolg is dat de schaarste de woningprijzen verder opdrijft. Als we niet uitkijken, is een koopwoning alleen nog haalbaar voor de elite. Het is te voorzien dat hier sociale onrust over gaat ontstaan. Vooral het middensegment is de klos: sociale woningbouw blijft wel bestaan en de top redt zich wel. Dat willen we hoger op de politieke agenda krijgen. Wij denken dat er concrete regie vanuit de rijksoverheid nodig is. Je kunt dit niet zomaar aan de markt overlaten.

Een tweede thema is de verduurzaming: we moeten de klimaatdoelstellingen halen. We zien dat de politiek de neiging heeft om de lasten van de transitie van fossiele naar schone energie onevenredig bij de burger neer te leggen. Daar willen we voor waken. De burger moet zijn huis energiezuiniger maken, maar loopt tegen barrières aan. Wij vinden dat er een beleid van serieuze stimulering moet komen door financiële prikkels en concrete hulp. Dat is een van de redenen dat wij het Energieakkoord niet hebben getekend. Want, wat als bijvoorbeeld de industrie de energiedoelen niet haalt? Wordt dat dan afgewenteld op de burger? Daar wilden wij geen vrijbrief voor geven.

En tot slot spelen natuurlijk nog de hypotheekrenteaftrek en de discussie over de verdere verlaging van de LTV naar 90 procent. De LTV verlagen, is wat ons betreft volstrekt overbodig en zal met name de kansen voor koopstarters op de woningmarkt nog verder doen afnemen. Voor wat betreft het versneld afbouwen van de hypotheekrenteaftrek zijn wij tegen, als dit puur een bezuiniging is. Dat leidt alleen maar  tot lastenverhogingen. Daar los je geen problemen mee op. Het is iets anders als afbouw van renteaftrek deel uitmaakt van een stevig plan om de woningmarkt beter te laten functioneren, waardoor burgers hun woningbehoeftes beter kunt vervullen. Wij hebben samen met de Woonbond, Aedes en de NVM een aantal jaren geleden een dergelijk plan gepresenteerd: Wonen 4.0. Het gedachtegoed van dit plan is nog springlevend. Wij zouden graag zien dat het nieuw te vormen kabinet voortborduurt op de uitgangspunten van dit plan om de woningmarkt duurzaam te hervormen.